Archief
Jaargang:

Halverwege serie van tien boeken

Arie Eikelboom: 'Muziek in de kerk is nog te vaak decoratie'

Door Jan Goossensen
Gepubliceerd oktober 2011, jaargang 15, nr. 139

interview Arie Eikelboom, de musicus van de Maranathakerk, werkt aan een reuzenproject. Hij schrijft een serie van tien boeken over de geschiedenis van het kerklied. Deze maand is de eerste presentatie.

Arie Eikelboom.

Foto Margot C. Berends

Arie Eikelboom.

‘Vanaf mijn twintigste ben ik al met kerkliederen bezig’, vertelt dr. Arie Eikelboom (63). Als docent bij allerlei vakopleidingen, als organist en dirigent, als componist en als wetenschapper kent hij de geschiedenis van de hymnologie – de strofische zang in de westerse kerk – van haver tot gort. Zijn kennis moet uitmonden in een serie van tien boeken, waarvan er nu vier zijn verschenen.
Op de vraag waarom hij al die boeken schrijft, zegt hij: ‘Dat doe ik op verzoek van mijn studenten. “Schrijf nou eens op wat je ons allemaal vertelt”, hoor ik al jaren. Er is nauwelijks literatuur over.’
Onder zijn gehoor bevinden zich regelmatig predikanten die zich erover beklagen dat ze in hun opleiding niets over de afkomst en functie van kerkliederen hebben geleerd. Eikelboom: ‘Ik heb meegemaakt dat ze het verschil tussen psalmen en gezangen niet kenden. Ze weten alleen dat het Liedboek een rode kaft heeft.'

Dat gebrek aan kennis en vooral belangstelling bij leidinggevenden in de Protestantse Kerk is een van Eikelbooms zorgen. Als er bezuinigd moet worden, is de kerkmuziek vaak het slachtoffer. ‘Een gevolg van de calvinistische oorsprong van de kerk’, meent hij. ‘Muziek is bij ons vaak decoratie. In de rooms-katholieke en de lutherse traditie is muziek een prominent onderdeel van de eredienst.’
Ook het Nieuwe Liedboek, dat over twee jaar verschijnt, zal volgens hem weinig soelaas bieden. ‘Ik maak me zorgen over het niveau van veel nieuwe liederen. Sommige klinken wel leuk, maar ze zitten literair en muziektechnisch slecht in elkaar.’
Uit zijn boeken blijkt dat iedere periode in de geschiedenis om nieuwe muziek vroeg. Ook kerkmuziek was altijd onderdeel van de ‘gewone’ geschiedenis. Hoe ziet hij de toekomst? Eikelboom: ‘Er zijn gelukkig dichters en componisten die experimenteren met nieuwe stijlen en nieuwe muziek, al moet je altijd kritisch zijn op het resultaat. Maar de toestand is gelukkig niet helemaal hopeloos.’

Woensdag 19 oktober 20 uur, Maranathakerk.

| |