Kerk in Den Haag

Debat op Veteranendag over politionele acties Indonesië

Door Jan Goossensen
Gepubliceerd mei 2009, jaargang 12, nr. 116

Agenda Op zaterdag 27 juni, als in Den Haag Veteranendag wordt gevierd, wordt in De Boskant bij wijze van aanvulling en correctie de 'Samen wijzer-dag' gehouden.

Op de 'Samen wijzer-dag' wordt de aandacht gericht op de politionele acties van Nederland in de jaren tussen 1945 en 1948 in de kolonie Nederlands-Indië. Sommigen spreken liever van een koloniale oorlog in een land dat toentertijd al Indonesië heette en de onafhankelijkheid had afgekondigd.

De organisatoren van de 'Samen wijzer-dag' vinden dat op de Veteranendag de inzet van Nederlandse militairen tijdens de politionele acties in Indonesië ten onrechte wordt verheerlijkt. Op Veteranendag komen oud-militairen naar Den Haag om in een feestelijke omgeving stil te staan bij de wereldwijde inzet van Nederlandse militairen na de Tweede Wereldoorlog, van Indonesië tot Afghanistan.

De koloniale oorlog in Indonesië wordt ten onrechte tot de heldendaden van de Nederlandse krijgsmacht gerekend, vinden de organisaties die de 'Samen wijzer-dag' organiseren. Zij zeggen: 'De "politionele acties" in Indonesië slepen we al zestig jaar met ons mee. Voor een meerderheid als iets ver weg in tijd en ruimte. Voor velen een familietrauma waarmee ze in stilte blijven worstelen: een gesneuvelde zoon of broer of echtgenoot; een broer of echtgenoot of vader die er nooit over wil praten.'

Oud-minister Bot van buitenlandse zaken wordt geciteerd, die heeft gezegd: "We stonden aan de verkeerde kant van de geschiedenis". De organisatoren vinden dat de politici meer historisch besef moeten ontwikkelen, om te voorkomen dat uit het verleden geen lessen worden getrokken. Een helder besef van gemaakte fouten in het verleden 'kan de ruimte van politici inperken om ons telkens maar weer oorlogen in te rommelen.'

De organisatoren wijzen ook op de actualiteit van VN-missies. Een belangrijk argument om te leren 'van ons verleden als dader', is om niet de militairen verantwoordelijk te stelen als een gewapende actie onverhoopt tegenvalt. 'Zonder terughoudendheid zijn telkens weer jonge mensen oorlogen ingestuurd. Men noemt het geen oorlog, men noemt het anders. Toen 'politionele acties'. Nu 'vredesmissies' of 'opbouwmissies'.

Op de 'Samen wijzer-dag' zal militair historicus Stef Scagliola een inleiding houden over de manier waarmee volgens haar Nederland het gesprek over de politionele acties in Indonesië nog steeds ontloopt. Haar collega Christ Klep behandelt de nasleep van van drie volgens haar recente "ontspoorde vredesmissies", in Somalië, Rwanda en Srebrenica. De dag wordt besloten met een paneldiscussie onder leiding van Henk Baars, bestuurslid van de vereniging Kerk en Vrede.

De bijeenkomst wordt georganiseerd door Kerk en Vrede, de Basisbeweging Nederland, de Vereniging Theologie en Maatschappij en het Werkverband van religieuzen voor vrede en gerechtigheid.

De 'Samen wijzer-dag' is op zaterdag 27 juni. Aanvang: 11 uur. Einde: 15.30 uur.
De Boskant, Fluwelen Burgwal 45, Den Haag.
Aanmelden: een e-mail naar samenwijzer@kerkenvrede.nl. Tel. (030) 231 66 66.