Dolf Tielkemeijer schrijft over Thomas: 'Liever stamelen dan hameren'
Door Margot C. Berends
Gepubliceerd maart 2011, jaargang 14, nr. 134
boeken Dat is origineel: als predikant je studieverlof wijden aan de naamgever van je gemeente en het resultaat presenteren in de vorm van een boekje. Dolf Tielkemeijer deed het.
'De twijfelende Thomas' van caravaggio.
De ‘ongelovige Thomas’ is deels een niet-wetende Thomas, schrijft Dolf Tielkemeijer in zijn boekje Stamelen van God. Tielkemeijer is predikant van de Thomaskerk (Morgenstond/Zuiderpark). Hij beschrijft dit, kort samengevat, als volgt.
Jezus heeft gezegd: ‘Waar ik heenga, daarheen weet ge de weg’. Thomas antwoordt: ‘Heer, we weten niet waar u heengaat, hoe weten wij dan de weg?’ Hij ontpopt zich als een niet-weter. Thomas is een aartstwijfelaar. Twijfelaars zijn van nature wetenschappers, vragenstellers met een heldere logica. Het niet-weten is er om tot weten te komen. Het niet-weten is dan ook een verborgen verlangen.
Jezus antwoordt Thomas: ‘Ik ben de weg, de waarheid en het leven.’ Vergelijk het met pelgrimeren: het doel daarvan is de weg, de pelgrimage zelf, niet de geografische eindbestemming. Jezus zegt: mijn weg is jouw weg. Als je in mij blijft, zul je door al je vragen heen, jouw weg niet kwijtraken.
Tielkemeijer besluit dit hoofdstuk met: ‘Wie de weg zoekt, zal ervaren dat de weg hem draagt.’
Christenfundamentalisten
Twee andere hoofdstukken gaan over de befaamde bijbelpassage waarin Thomas eerst Jezus met eigen ogen gezien en met eigen handen gevoeld wil hebben, voordat hij gelooft dat Jezus leeft. Tielkemeijer cirkelt om het geheimenis van de opstanding. Hij schrijft: ‘Onbegrijpelijk dat christenfundamentalisten zo hameren op de lichamelijkheid van de opstanding. Alles waarop je hamert, gaat vroeg of laat stuk. Niemand heeft het geheimenis van de opstanding van Jezus in zijn binnenzak.’
Tielkemeijer beschrijft hoe Jezus Thomas uitnodigt om de kruiswonden aan te raken. ‘Of Thomas de opgestane Heer ook feitelijk heeft aangeraakt, zegt Johannes niet en is in wezen niet belangrijk. En of het de bedoeling is van het evangelie om ons met een onomstotelijk, tastbaar teken tot geloof te brengen in de opstanding van Jezus, dat lijkt me niet. Daarvoor is het te vreemd, een aanraakbare Heer, die niettemin door dichte deuren binnenkomt!’
Maar Thomas beseft in een flits dat Jezus voor hem staat en de Allerhoogste verborgen is in de hemel. Tijdens de beschreven ontmoeting zegt Jezus: Val van je ongeloof af, kom tot leven! Waarop Thomas stamelt: ‘Mijn Heer en mijn God!’. Een belijdenis, volgens Tielkemeijer. Een omslagpunt: ‘Het leven van Thomas kantelt naar het licht.’
Ter illustratie van de tekst staan in het boekje afbeeldingen van kunstwerken, waaronder het schilderij ‘De twijfelende Thomas’ van Caravaggio (1571-1610). Tielkemeijer bespreekt dit uitgebreid. Hij hoopt met zijn boekje een bijdrage aan het gemeentegesprek over geloofstwijfel te leveren. Dat zal zeker lukken. De tekst leest als een trein en voelt als een serie goede preken, waar je wat aan hebt. In de nieuwste versie zijn bovendien wat meer tussenkopjes aangebracht, zodat er mee structuur in de tekst zit.
Het boekje Stamelen van God is uitverkocht, maar is hier te downloaden.
Sociale media
Follow @KerkDenHaag