Kerk in Den Haag

Het motto van Kjell Wagner: ‘Vertrouw erop dat er een loopplank ligt’

Door Marcel van Veldhuizen
Gepubliceerd november 2009, jaargang 13, nr. 120

Interview Uit ervaring weet Kjell Wagner dat het werkt: loslaten, vertrouwen, gáán. Hij geeft les, begeleidt studenten en leerkrachten, zingt, en is actief in de Exoduskerk in Den Haag-zuidwest. En doet dat alles vol – letterlijke – overgave.

‘Mijn ouders konden moeilijk over geloof praten’, vertelt Kjell Wagner. Toch is één uitspraak van zijn moeder hem altijd bijgebleven: Je bent nooit alleen. Een blijk van geloof en vertrouwen. Het is zijn leidraad voor het leven geworden.
Kjell Wagner is onderwijzer. ‘Eerst op de basisschool. In de avonduren studeerde ik voor de akte Engels MO B. Daarna ging ik naar het hbo. Inderdaad, de ouderwetse onderwijzersloopbaan.’
In 1988 verhuisde Wagner met zijn gezin van IJmuiden naar Den Haag, omdat hij een baan kreeg op een Scheveningse basisschool. ‘Echt een gebouw zoals in de boeken van Theo Thijssen: alleen maar hoge lokalen en lange gangen. Het pand had weinig sjeu.’

Niet piekeren
Tegenwoordig werkt hij op een interconfessionele lerarenopleiding in Amsterdam, als docent Engels en coach voor studenten en leerkrachten. Hij begeleidt mensen die zijn vastgelopen in hun studie of werk. ‘Ze vinden zichzelf klein en zijn boos op anderen en op zichzelf. In gesprekken probeer ik hen tot inzicht te laten komen.’
Maar inzicht alleen is niet voldoende, weet hij. Er moet worden gehandeld. Daarvoor haalt hij inspiratie uit de bijbel. ‘Overal in de bijbel staat: Ga! Daar gaat het om: de stap in het donker zetten, terwijl je weet dat er een loopplank ligt.’
Uit ervaring weet hij dat het werkt. Al is het voor velen moeilijk zich over te geven aan dat vertrouwen. ‘Dat is de zwakte van de mens: hij wil eerst zeker weten of iets wel klopt. Ik kom studenten tegen die niet kunnen loslaten. Maar je kunt je energie beter niet gebruiken om te piekeren.’

Idols
Geloof, loslaten, vertrouwen. Belangrijke woorden voor Wagner, ook als hij het over zingen heeft. ‘Onderwijs en zingen gaan over geloof’, zegt hij stellig. ‘Zingen moet je ook gewoon doen.’ Hij zingt al van jongs af aan en sinds tien jaar in het Residentiekoor. Het koor voert werken uit van klassieke en moderne componisten. Wagner is ook voorzitter.
Het liefst zou hij meer jongeren bij het koor willen, maar dat valt niet mee. ‘Voor de jeugd is er een drempel om te zingen. Programma’s als Idols doen daar niet goed aan. Daar telt alleen de beste. Een koor is juist een mix van bijzondere en gewone zangers. Iedereen kan zingen. Maar kinderen denken dat ze moeten zingen à la die Idols. Dat kan ik niet, denken ze dan. Terwijl bij kinderen het gevoel dat je iets kunt zo belangrijk is.’
Het egocentrisme van al die talentenjachten op tv stoort hem. ‘Het is een soort narcisme: Ik krijg de zaal plat. In het Residentiekoor is dat anders, want daar gaat het om het geheel. Ons koor heeft een grote sociale cohesie. Het mooie van amateurzang is het streven om samen de zaal mee te krijgen en iets moois neer te zetten.’

Virus
Het samengevoel ervaart Wagner ook in de Exoduskerk (Bouwlust), waar hij zich bezighoudt met jeugdwerk. Zo leidt hij het jeugdkoor en werkt hij mee aan jeugddiensten.
Al zo’n twintig jaar heeft de Exoduskerk contact met de Lutherse kerk in het Oost-Duitse Lübben. De laatste tien jaar is ook de jeugd van beide gemeenten daarbij betrokken en bezoekt Wagner de Duitse gemeente met een groep jongeren. ‘Het leven in Lübben is er na de val van de Muur niet op vooruit gegaan. Al binnen vijf jaar was het virus van het kapitalisme merkbaar, ook onder kerkgangers. Die zag je opeens in dure auto's rijden. Vanwege de werkloosheid vertrekt veel jeugd uit Lübben westwaarts. Daarnaast is er veel rechts-extremisme.’ Maar Wagner ziet ook positieve dingen. ‘In Lübben is de kerk een onderdeel van de maatschappij. Veel jeugd is sociaal betrokken vanuit kerkelijk verband.’

Een boodschap voor onze maatschappij, nu ook hier een crisis heerst? ‘Met minder welvaart en meer zingeving komen we wel verder. Je ziet het aan jongeren, die zoeken naar zingeving. Ze lopen vast als het alleen gaat om presteren.’
Wagner is wars van pure prestatiegerichtheid. Hij verkiest een leven vanuit overgave, ook al is dat niet eenvoudig. ‘Het is wel een opgave. Maar je wordt aanvaard in al je zwakheden.’

Requiem Fauré en mis van Vierne
Het Residentiekoor zingt op zondag 22 november het Requiem van G. Fauré en de Messe Solennelle van L. Vierne in de Lutherse kerk. Aanvang 15 uur. De kaarten kosten in de voorverkoop € 12,50 en anders 15,00 euro. In de voorverkoop zijn ze te bestellen via (070) 327 89 53 of via tpatrijs@hetnet.nl.