Het vijfde gebod
Door Paul Makken
Gepubliceerd april 2010, jaargang 13, nr. 125
Mijn twee zonen – 8 en 10 jaar – hebben ontdekt dat er een boze oude man in de straat woont. Elke dag zie ik hem zitten voor het raam. Met de ellebogen leunend op de vensterbank en een blikje bier en sigaretten binnen handbereik. Omdat ze bang voor hem zijn, is het een sport geworden de man uit te dagen. Het is altijd prijs, want al snel gaan de ellebogen omhoog worden de vuisten gebald. Rotjochies.
Ik heb ze die plagerijen natuurlijk verboden. Je valt geen oude mensen lastig. Kwestie van respect.
Soms roep ik het naar mijn kinderen op een moment dat ik het zelf niet van ze krijg: ‘Eer uw vader en uw moeder!’ Het is een gebod dat zich makkelijk leent voor ironie, vooral in jonge gezinnen. En soms krijg ík het met dezelfde ironie voor de voeten geworpen als mijn vrouw vindt dat ik weer te toegeeflijk ben voor mijn moeder.
Het gebod geeft de indruk dat het een eenrichtingsverkeer is: hou rekening met je ouders, hoe onredelijk ze ook zijn. Maar er zit ook een wederkerigheid in. Het is bijvoorbeeld niet de bedoeling dat je je ouders eert als dat ten koste gaat van je gezondheid. Dat lost het dilemma van veel mantelzorgers niet per se op, maar hulp vragen bij het verzorgen van je ouders is een goede manier van helpen.
De wederkerigheid is nóg sterker. Het gebod houdt ook een verplichting in voor de ouders om goed voor hun kinderen te zorgen. De idee is dat een kind in het begin alleen maar een relatie heeft met zijn ouders, die hem het leven schonken, en met God, die het leven mogelijk maakt. Wanneer een kind slechte ouders heeft, kan het kind denken dat God ook slecht is.
Dat geeft je de vrijheid om afstand te nemen van je ouders, bijvoorbeeld vanwege een traumatische jeugd. Je eigen (geestelijke) gezondheid is belangrijker. Ouders die geen warme relatie opbouwen met hun kinderen, kunnen daar dus een grote prijs voor betalen.
Misschien dat die chagrijn bij ons in de straat die grote prijs betaalt. Je weet het niet. Als je de ander niet kent, is mildheid op zijn plaats.




Sociale media
Follow @KerkDenHaag