Kerk in Den Haag

Symposium in De Boskant

‘Waarom ik katholiek blijf? Omdat ik van vechten houd’

Door Jan Goossensen
Gepubliceerd april 2011, jaargang 14, nr. 135

Reportage Om de crisis in de rooms-katholieke kerk te boven te komen, moeten gelovigen opgewekt, zelfbewust en met creativiteit kansen grijpen. Aldus de teneur op een symposium met als thema ´Gewoon katholiek´ op zondag 17 april in Den Haag.

Enerzijds werden in het r.k. spiritueel centrum De Boskant de kwalen van de rooms-katholieke kerk anno 2011 breed uitgemeten. Verschillende deskundigen droegen diagnoses aan. Gebrek aan kwaliteit en leiderschap, aldus publicist Stijn Fens. Te weinig empathie met slachtoffers van de katholieke moraal en te weinig investeringen in een intellectele voorhoede, aldus Marleen Barth, PvdA-parlementairër en voorzitter van GGZ Nederland. ‘De leiding van de katholieke kerk onderschat wat het met vrouwen doet als vrouwen zo categorisch worden afgewezen.’
Pastor Berard Wubbels uit Utrecht ergerde zich aan de oprukkende clericalisering in het aartsbisdom, dat alle heil uitsluitend van priesters verwacht.

Tegenover deze kritische geluiden stelde schrijver Anton de Wit dat juist een stevig orthodox leiderschap alle stromingen bij elkaar zou kunnen houden. ‘De grootste zonde in de kerk is onze somberheid, door een groen blad grijs te noemen.’

Henk Baars, verbonden aan het protestantse Stek en oud-voorzitter van de 8 Mei Beweging, de opgeheven vereniging van kritische katholieken, zei dat deze vereniging niet zozeer is opgeheven wegens uitgebleven succes, maar omdat men nooit ‘fundamenteel respons’ kreeg van de bisschoppen. ‘Zonder dialoog verdwijnen al dit soort organisaties.’

Baars vindt het een goede katholieke eigenschap om al discussiërend met elkaar verschillen te boven te komen. ‘Waarom ik nog steeds katholiek ben? Omdat ik van vechten houd.’

Hij moedigde zijn mede-doorzetters aan ‘je niet door anderen te laten voorschrijven wat katholiek is’, maar een kerkelijke agenda te blijven hanteren waar tegendraadse onderwerpen op staan zoals armoedebestrijding en hulp aan vluchtelingen. ‘De kerkleiding heeft daar helaas de intellectuele moed niet meer voor.’ Ook het initiëren van nieuwe ‘bezielde verbanden’ zoals de Haagse Dominicus, een nieuwe kerk in Den Haag die geënt is op liederen van Huub Oosterhuis, behoort daartoe.

In het debat werd opgemerkt dat een emotionele invulling van het katholicisme de meeste kansen op herstel biedt. De ‘weg terug’ zal niet via het hoofd maar via het hart moeten gaan. De toon van het debat in de kerk moet weer lichter worden. Hein Pieper, kenner van het katholiek-sociale denken, pleitte ervoor ‘het leven van de straat’ weer centraal te stellen. Wubbels: ‘We hebben meer humor nodig, omdat de katholieke kerk de lachende kerk is. Wij geloven immers dat de mens van nature goed is. Laten we daarom niet teveel somberen.’

Stijn Fens verwoordde zijn ideale rooms-katholieke kerkdienst als volgt: ‘Een klassieke liturgie met een linkse preek.’