Dierendag – Hoe heilig wil je het hebben?

Vandaag herdenkt de katholieke kerk Franciscus. De dertiende-eeuwse heilige is onder meer bekend door zijn liefde voor de schepping en zijn omgang met de dieren. De datum werd ‘werelddierendag’. Een reportage over het zegenen van huisdieren en een Haagse heilige hond.

Wilt u uw huisdier laten zegenen? Dat kan! Begin oktober was er in de Elandstraatkerk een viering. Pastor Marijke Witteman: ‘We zochten eigenlijk naar een manier om kinderen bij de kerk te betrekken en bedachten een laagdrempelige dienst, waar ze hun dieren mochten meenemen. De baasjes konden gezegend worden. Inmiddels komen er ook volwassenen, speciaal met hun dier – vooral honden.
We vertellen iets over de dierenliefde van Franciscus. En we lezen een bijbelverhaal, zoals over de ark van Noach. We danken voor de schepping, voor mensen en dieren. We zingen liedjes over dieren en de kinderen knutselen iets. Dan leggen we uit wat “zegenen” is: dat je elkaar iets goeds toewenst, bijvoorbeeld dat je als baasje en huisdier nog lang plezier van elkaar mag hebben en dat je goed voor de dieren mag zorgen. We moeten daarbij bedenken dat we die dieren gekregen hebben, zomaar. Ik zegen met wijwater. Nee, niet met liters tegelijk hoor. Wat je ziet, is hoeveel mensen van hun huisdier houden. Ze zijn echt gek met ze.’

Dwingend aankijken
Waar komt die dierenliefde vandaan? Jacob Korf, Haags emeritus predikant en gek op zijn hond Santo, probeert het te duiden: ‘Het zijn totaal andere wezens dan mensen. De manier waarop een hond met mensen communiceert, ontroert me. Zij doen dat beter dan andersom. Geen wezen is zo vrolijk als je thuiskomt als een hond.
Ik leer mezelf beter kennen door mijn hond. Ik leer bijvoorbeeld consequent zijn. Als ik tegen hem zeg dat we uitgaan en de telefoon gaat, ga ik zitten bellen. Zo’n hond gaat je dan poten geven en je dwingend aankijken – die kent alleen ‘ja’ en ‘nee’. Niks ertussenin. Wat ik ook geleerd heb: onze jonge pup werd eens aangevallen door een herdershond. Er was toen een hond die tussen die twee honden in ging lopen. Dat heet cruisen, zo leerde mij haar baasje: daarmee probeert een hond de agressie te stoppen. Je gaat letterlijk door het beeld lopen. Met mensen doe ik dat ook weleens, als het dreigt te ontsporen. Ik maak dan een grapje ofzo. Ik heb dat ook wel toegepast tijdens kerkenraadsvergaderingen.’

Gezond
Korf heeft nog een voorbeeld. ‘Stel, ik zit de krant te lezen en de hond vraagt aandacht. Ik zeg dan wat geïrriteerd: nee, nu even niet. De hond reageert door te gaan of aan zijn poot te likken, waarmee hij wil zeggen: waarom doe je zo agressief, ik heb toch niks misdaan? Om met Paulus te spreken: op zo’n moment besef ik dat ik “mijn vleselijke mens weer moet aanpakken en de geestelijke mensen moet activeren”.
Dieren staan dichter bij hun emoties. Dankzij hen voel ik me meer verbonden met het grotere geheel. In Engeland zingen ze rond 4 oktober: “All things bright and beautiful, all creatures great and small, all things wise and wonderful, the Lord God made them all.” Ikzelf liet altijd het Zonnelied van Franciscus zingen.’
Voor de stamboom moesten we onze hond een Italiaanse naam geven, beginnend met een “s”. Dat werd: Santo, heilig. Dus als ik ’s morgens drie keer Santo roep, dan heb ik de Heer weer geprezen. Lees Lied 405 er maar op na: “Heilig heilig heilig, vroeg in de morgen worde U ons lied gewijd”. O ja, en nog een bijbels devies uit Spreuken 12 vers 10: “De rechtvaardige weet wat toekomt aan zijn vee”. Tot slot: zo’n dier is gezond voor me. Ik loop met hem door het Haagse Bos. Ik heb dan een reden om even aan niks te denken en buiten te zijn.’

Tekst: Margot C. Berends